เข้าสูระบบ สมัครสมาชิก

สาระน่ารู้

เรื่องของฟันคุด

 

ฟันคุดคืออะไร ?? ฟันคุดหมายถึงฟันซี่ใด ๆ ก็ตามที่ไม่สามารถขึ้นสู่ช่องปากได้ตามปกติ ด้วยสาเหตุต่าง ๆ เช่น มีเนื้อที่ว่างในขากรรไกรไม่พอที่จะให้ฟันซี่นั้นขึ้นได้ หรือหน่อฟันในกระดูกมีตำแหน่งผิดปกติ อาจไปอยู่ใต้รากฟันซี่ข้างเคียงเมื่อถึงเวลาจะขึ้นสู่ช่องปากจึงขึ้นไม่ได้เพราะติดสิ่งกีดขวาง

ฟันซี่ที่มักพบบ่อยว่าเป็นฟันคุด คือฟันเขี้ยวบน และฟันกรามใหญ่ซี่ที่สามล่างและบน ซึ่งคนไข้ที่มาพบคุณหมอที่คลินิกส่วนมากจะมีข้อสงสัยเกี่ยวกับฟันคุดที่เป็นฟันกรามล่างซี่สุดท้ายกันมาก ในที่นี้จึงขอให้รายละเอียดเกี่ยวกับฟันซี่นี้เป็นพิเศษนะคะ

ก่อนอ่านบทความลองอ้าปากกว้างหน้ากระจกแล้วลองนับฟันกรามใหญ่ล่างดู หากเรามีอายุมากกว่า 12 ปีควรจะเห็นฟันกรามใหญ่ล่างสองซี่ติดกัน แต่ทราบไหมคะว่าที่จริงแล้วเรายังมีฟันกรามใหญ่ล่างอีกซี่ที่แอบซ่อนอยู่ในขากรรไกร รอเวลาถือกำเนิดสู่ช่องปาก ฟันกรามใหญ่ซี่ที่สามล่าง มีระยะเวลาขึ้นสู่ช่องปากตามธรรมชาติเมื่อเรามีอายุประมาณ 18-21 ปี ดังนั้นคนทั่วไปจึงตกใจว่า ทำไมโตป่านนี้แล้วยังมีฟันอีกซี่ที่ยังไม่ขึ้น ฝรั่งจะเรียกฟันซี่นี้ว่า “wisdom tooth” เพราะเป็นฟันที่ขึ้นในช่วงอายุที่คนเราเปลี่ยนจากวัยเด็กเป็นวัยผู้ใหญ่ซึ่งจะเริ่มมีความฉลาดรอบรู้เพิ่มขึ้น ในกรณีที่เรามีที่ว่างด้านหลังฟันกรามมากพอ และหน่อฟันอยู่ในตำแหน่งและมีทิศทางการขึ้นสู่ช่องปากถูกต้อง ฟันกรามใหญ่ซี่ที่สามล่างนี้ก็จะขึ้นสู่ช่องปากได้ตามปกติ เราก็จะไม่มีปัญหาเป็นฟันคุดที่ซี่นี้ แต่คนส่วนใหญ่จะมีที่ว่างในขากรรไกรไม่เพียงพอให้ฟันซี่นี้ขึ้นได้ เมื่อเข้าสู่วัยรุ่นช่วงอายุ 18 ปีเป็นต้นไปอาจจะพบว่ามีฟันคุดที่ฟันกรามซี่ที่สามล่างนี้ได้

เราอาจรู้ว่ามีฟันคุดโดยบังเอิญจากการมาตรวจเอกซ์เรย์เพื่อการจัดฟัน หรืออาจรู้เพราะมีอาการปวด บวม ติดเชื้อ อ้าปากได้น้อยลง หรือเป็นหนองที่กรามล่างท้ายสุดก็ได้ การรักษาเมื่อมีปัญหาปวดฟันคุด คือต้องเอาฟันคุดออก อาจจะด้วยการถอนออกตามปกติหากฟันคุดซี่ดังกล่าวโผล่ขึ้นสู่ช่องปากได้บางส่วนแล้ว แต่โดยมากต้องผ่าตัดฟันคุดออก โดยคุณหมอจะตรวจวินิจฉัยในช่องปากและยืนยันตำแหน่งฟันคุดจากฟิล์มเอกซ์เรย์ ฟันคุดที่อยู่ในตำแหน่งลึกเข้าไปในขากรรไกรจะผ่าตัดออกได้ยากกว่า สิ่งที่สำคัญมากก็คือการดูแลตัวเองหลังจากผ่าตัดฟันคุดออกไป เพราะจะทำให้อาการปวดและบวมหายเป็นปกติได้เร็ว

 

การห้ามเลือด

หลังจากคุณหมอเย็บแผลและให้กัดผ้าก๊อซเพื่อห้ามเลือด ให้กัดผ้าแน่นพอประมาณเป็นเวลา 1-2 ชั่วโมง และให้กลืนเลือดและน้ำลาย ห้ามอมเลือดไว้ในปากหรือบ้วนเลือดและน้ำลายออกมา เพราะจะเป็นการกระตุ้นให้เลือดไหลออกมาอีกและหยุดไหลยาก หลังคายผ้าก๊อซออกอาจพบเลือดซึมจากแผลเพียงเล็กน้อยได้เป็นปกติ และเลือดอาจซึมได้ถึง 24 ชั่วโมง อาจเปลี่ยนผ้าก๊อซที่ทันตแพทย์ให้ต่ออีก 1 ชั่วโมง แต่ต้องล้างมือให้สะอาดเพื่อหลีกเลี่ยงการติดเชื้อ เพราะผ้าก๊อซที่ให้เพิ่มไปเป็นผ้าก๊อซที่ฆ่าเชื้อไว้แล้วห้ามบ้วนน้ำแรง ๆ ในช่วง 3 วันหลังผ่าฟันคุดโดยเด็ดขาด เพราะจะทำให้ลิ่มเลือดตามธรรมชาติที่ช่วยอุดปิดปากแผลหลุดออกมา และจะทำให้กระดูกเบ้าฟันติดเชื้อได้ หลีกเลี่ยงการออกกำลังกายหรือยกของหนัก รับประทานหรือดื่มของร้อนจัดและเผ็ดจัด และห้ามดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ และห้ามสูบบุหรี่ เพราะจะกระตุ้นให้เลือดไหลได้

 

การลดอาการบวม

ให้ประคบน้ำแข็ง โดยใช้ผ้าห่อก้อนน้ำแข็งประคบที่แก้มข้างที่ผ่าตัดฟันคุดมา โดยประคบ 30 นาทีแล้วพักประมาณ 15 นาที ควรประคบไว้ตลอด 24 ชั่วโมงแรกเพื่อลดการบวมและช่วยห้ามเลือด ห้ามอมน้ำแข็งไว้ในปากเพราะไม่ได้ช่วยในเรื่องการห้ามเลือด อีกทั้งน้ำแข็งอาจมีเหลี่ยมมุมที่คมซึ่งจะบาดปากแผล และความสกปรกของน้ำแข็งจะทำให้แผลติดเชื้อได้ คนไข้อาจพบการบวมมากที่สุดในวันที่ 3 หลังผ่าตัดฟันคุด ซึ่งถือเป็นเรื่องปกติ ยกเว้นว่าจะบวมมากและมีไข้รวมทั้งเจ็บปวดแผลมาก ให้รีบกลับมาพบทันตแพทย์

การทำความสะอาดช่องปาก

สามารถแปรงฟันได้ตามปกติ แต่ให้ระมัดระวังและแปรงเบาเป็นพิเศษเมื่อเข้าใกล้แผล การไม่แปรงฟันจะทำให้ในบริเวณแผลมีคราบจุลินทรีย์ (ขี้ฟัน) สะสมหมักหมมจนเกิดกลิ่นปากและการติดเชื้อที่แผลได้ หลังจาก 3 วันแรกให้ใช้น้ำสุกอุ่น 1 แก้วผสมกับเกลือป่นสะอาดที่มี อย. 1 ช้อนชา กลั้วปากเบา ๆ เพื่อช่วยชะเศษอาหารและลดจำนวนเชื้อโรคที่อยู่ใกล้บริเวณแผล

การรับประทานยา

ต้องรับประทานยาตามคำแนะนำของทันตแพทย์อย่างเคร่งครัด โดยยาฆ่าเชื้อ (ยาปฏิชีวนะ) ต้องรับประทานให้หมดแม้จะไม่มีอาการปวดแผลแล้วก็ตาม เพื่อไม่ให้เกิดการดื้อยา ส่วนยาแก้ปวดให้ทานเมื่อปวดเท่านั้น ยาฆ่าเชื้อหรือยาปฏิชีวนะอาจก่อให้เกิดการแพ้ยาในบางรายได้ โดยอาจมีการหอบ เป็นลม หายใจไม่ออก เกิดลมพิษทั่วตัว หากมีอาการดังกล่าวให้หยุดยาทันทีและรีบไปโรงพยาบาลที่ใกล้ที่สุดทันที

การรับประทานอาหารและการดำเนินชีวิต

สามารถทำงานได้ตามปกติ ยกเว้นการยกของหนัก และการออกกำลังกายหนัก ๆ ดื่มน้ำสะอาดและรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ โดยหลีกเลี่ยงอาหารแข็ง อาหารเผ็ดจัดและร้อนจัด เมื่อครบ  7 วันให้กลับมาตัดไหมโดยทันตแพทย์จะช่วยตรวจการหายของแผลว่าเป็นไปตามปกติหรือมีภาวะแทรกซ้อนใด ๆ เกิดขึ้นหรือไม่ และจะได้แก้ไขให้ได้อย่างถูกต้อง

 

 
 

  Copy Right © Prince of Smile Dental Clinic
  All rights reserved.

  คลินิกทันตกรรม Prince of Smile
  เปิดทุกวัน 9.00-20.00 น.
  สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมและนัดหมายได้ที่เบอร์ 0-2884-7955 , 085-682-7955                           
  คลินิก ตั้งอยู่ติดกับห้างเซ็นทรัลปิ่นเกล้า   







     

บริการทันตกรรมและค่ารักษา  |  โปรโมชั่น  |  จัดฟัน  |  ทำเนียบทันตแพทย์   
สาระน่ารู้  |  กระดานสนทนา  |  คำถามที่พบบ่อย